Daily Current Affairs in Gujarati 12 September 2026 for GPSC & UPSC

If you are preparing for competitive exams like GPSC (Class 1/2 & 3), UPSC, and other competitive exams, then reading daily current affairs in Gujarati is essential. Here are the important current affairs for 12 September 2026, explained in simple Gujarati for better understanding.

Daily Current Affairs in Gujarati – 12 September 2026 is specifically designed for students preparing for competitive exams such as GPSC, UPSC, and other government exams. In this article, you will get important national, international, Gujarat, economy, science, sports, and award-related current affairs in easy Gujarati language. This post also includes important MCQs, one-liner revision points, and PDF notes to help students revise quickly and improve their exam preparation. Stay connected with Gyangoshthi for daily exam-oriented current affairs updates in Gujarati.

Daily Current Affairs in Gujarati 12 September 2026 PDF | GPSC Current Affairs

દિન વિશેષ

➤ World First Aid Day

• દર વર્ષે સપ્ટેમ્બર મહિના બીજા શનિવારના રોજ “World First Aid Day” ઉજવવામાં આવે છે. આ વર્ષે 12 સપ્ટેમ્બરના રોજ આ દિવસની ઉજવણી કરવામાં આવી હતી.
• Organization:  International Federation of Red Cross and Red Crescent Societies
• સૌપ્રથમ ઉજવણી: 2000
• World First Aid Day 2026 Theme: “First Aid in Migration Contexts”.

⬩➤ Exercise Yudh Abhyas 2026

ભારતીય સેના અને યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ આર્મી વચ્ચે ઓપરેશનલ ઈન્ટરઓપરેબિલિટી, લડાઈ તૈયારી અને વ્યૂહાત્મક સહયોગ વધારવા માટે “Exercise Yudh Abhyas 2026”ની 22મી આવૃત્તિ 9 સપ્ટેમ્બરથી 28 સપ્ટેમ્બર, 2026 દરમિયાન યોજાશે.

• આ ભારત અને અમેરિકાના સૈન્ય દળો વચ્ચેનો વાર્ષિક દ્વિપક્ષીય લશ્કરી અભ્યાસ છે, જેની શરૂઆત 2004માં થઈ હતી.
• સમય જતાં આ અભ્યાસનો વ્યાપ વિસ્તર્યો છે; શરૂઆતમાં તેમાં શાંતિ સ્થાપના (peacekeeping) અને બળવાખોરી વિરોધી તાલીમનો સમાવેશ થતો હતો, પરંતુ હવે તેમાં ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં યુદ્ધ, હાઈબ્રિડ જોખમો, માનવીય સહાય અને આપત્તિ રાહત (HADR) તથા બહુ-ક્ષેત્રીય (multi-domain) કામગીરીઓનો પણ સમાવેશ થાય છે.
• આ કવાયત રાજસ્થાનના બિકાનેર અને ઉત્તરાખંડના ઓલી (Auli) એમ બે સ્થળોએ (Two-Theatre Format) યોજાશે.
  • રણ યુદ્ધ અભ્યાસ માટે બીકાનેરનું ‘મહાજન ફિલ્ડ ફાયરિંગ રેન્જ’ અને પર્વતીય યુદ્ધ અભ્યાસ માટે ઓલી (સમુદ્ર સપાટીથી 2,500 મીટર ઊંચાઈ) ખાતે આયોજન.
• Focus Areas: 2026ની આવૃત્તિ ઉચ્ચ પર્વતીય યુદ્ધ, લાંબા અંતરના સચોટ પ્રહારો, ડ્રોન-વિરોધી ક્ષમતાઓ અને સંકલિત બહુ-ક્ષેત્રીય કામગીરી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
• Participation: આ કવાયતમાં યુ.એસ. આર્મીના 11મા Airborne Division (Fort Wainwright, Alaska) અને 3rd Multi-Domain Task Force (3MDTF)ના Arctic-trained Soldiers સામેલ છે.
  • બંને દેશોના 350-350 મળીને કુલ 700 સૈનિકો ભાગ લઈ રહ્યા છે.
• Training Components: આ કવાયતોમાં Command Post Exercise (CPX) અને Field Training Exercise (FTX)નો સમાવેશ થાય છે, જે રોકેટ સિસ્ટમ્સ અને લાંબા અંતરના સચોટ પ્રહારો (long-range precision fires) સાથેના સંયુક્ત ‘લાઈવ-ફાયર’ પ્રદર્શન દ્વારા સંપન્ન થાય છે.
• Counter-Drone Capability: આ કવાયત માળખા હેઠળ પ્રથમ વખત, ઉભરતા માનવરહિત હવાઈ જોખમો સામે દળોને તાલીમ આપવા માટે યુ.એસ. આર્મીની ‘Mobile Low, Slow, Small Unmanned Aircraft Integrated Defeat System (MLIDS)’ને ભારતમાં તૈનાત કરવામાં આવી રહી છે.
• Strategic Framework: આ કવાયત વ્યાપક ઓપરેશન પાથવેઝ ફ્રેમવર્ક હેઠળ હાથ ધરવામાં આવે છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય માહિતીની વહેંચણી, આંતર-કાર્યક્ષમતા અને સંયુક્ત ઓપરેશનલ તૈયારીને મજબૂત બનાવવાનો છે.
• Other Exercises Between India and US
  • Exercise Vajra Prahar (Special Forces’ Exercise)
  • SALVEX (Navy)
  • Cope India (Air Force)
  • Malabar Exercise (ભારત, અમેરિકા, જાપાન અને ઓસ્ટ્રેલિયાનો સમાવેશ કરતો ‘Quad’ નૌકાદળ અભ્યાસ)

⬩➤ ભારત વૈશ્વિક 6G નેટવર્ક પહેલમાં જોડાયું

ભારત, અમેરિકા અને અન્ય 24 દેશો સાથે મળીને સુરક્ષિત, સ્પર્ધાત્મક અને નવીનતમ નેક્સ્ટ જનરેશન વાયરલેસ ટેકનોલોજી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતી “ગ્લોબલ 6G નેટવર્ક પહેલ”માં જોડાયું છે.

• આ પહેલ 7 સપ્ટેમ્બર, 2026ના રોજ શરૂ કરવામાં આવી હતી, જેનો મુખ્ય હેતુ ટેલિકોમ્યુનિકેશન ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને 6G ટેકનોલોજીના ગ્લોબલ સ્ટાન્ડર્ડસ નક્કી કરવાનો છે.
• ટેકનોલોજી અને સહયોગ: 6G ટેકનોલોજી 5G ની સરખામણીમાં ડેટા સ્પીડ વધારવા, લેટન્સી ઘટાડવા અને મશીન કનેક્ટિવિટી સુધારવા પર કામ કરશે. આ ચર્ચામાં AI, ડેટ સેન્સર્સ અને ઈન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન 2.0માં રોકાણ અંગે પણ વાતચીત થઈ હતી.
• G20 ઈનોવેશન મંત્રીઓની બેઠક: 1-2 સપ્ટેમ્બર, 2026 દરમિયાન નોર્થ કેરોલિના (USA) ખાતે આયોજિત G20 બેઠકમાં કેન્દ્રીય રાજ્ય મંત્રી જિતિન પ્રસાદા અને MeitY જોઈન્ટ સેક્રેટરી અજીત કુમારે ભારતનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું હતું.
• ભારત-અમેરિકા સંબંધો: અમેરિકાના વાણિજ્ય સચિવ હોવર્ડ લુટનિક અને ભારતીય મંત્રી જિતિન પ્રસાદા વચ્ચેની વાટાઘાટો બાદ ભારત આ વૈશ્વિક પહેલમાં સામેલ થયું છે.

⬩➤ Russia Begins First Oil Flow Through Vostok Oil Pipeline

રશિયાએ 5 સપ્ટેમ્બર, 2026ના રોજ Vostok Oil Trunk Pipeline દ્વારા પ્રથમ તેલ પરિવહન શરૂ કર્યું, જેમાં Krasnoyarsk Krai માં Sever Bay (Bukhta Sever) ટર્મિનલ પર ક્રૂડ લોડ કરવામાં આવ્યું.

• આ લોન્ચ Vostok Oil પ્રોજેક્ટ સાથે જોડાયેલું હતું, જે Rosneft દ્વારા સંચાલિત એક વિશાળ આર્કટિક ઓઈલ ડેવલપમેન્ટ છે અને ઉત્તરીય સમુદ્રી માર્ગ સાથે જોડાયેલું છે.
• Vostok Oil Project
  • Vostok Oil એ Russian Arctic ઓઈલ પ્રોજેક્ટ છે, જે ઓછા સલ્ફરવાળા પ્રવાહી હાઈડ્રોકાર્બન અને મોટા પાયે પાઇપલાઈન અને ટર્મિનલ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સાથે સંકળાયેલ છે.
  • Rosneft એ પ્રોજેક્ટનો અંદાજિત સંસાધન આધાર લગભગ 7 અબજ ટન પ્રવાહી હાઈડ્રોકાર્બન રાખ્યો છે.
• Sever Bay Terminal and Arctic Shipping
  • Sever Bay એ વોસ્ટોક ઓઈલ પાઈપલાઈન સિસ્ટમ માટે દરિયાકાંઠાના નિકાસ બિંદુ છે.
    • આ ટર્મિનલ આર્કટિક ટેન્કર કામગીરીને સંભાળવા માટે રચાયેલ છે, જેમાં High-ice-Class Tanker Valentin Pikul પર લોડિંગનો સમાવેશ થાય છે.
  • Northern Sea Route એ રશિયાના આર્કટિક કિનારા પર એક દરિયાઈ કોરિડોર છે, જે એટલાન્ટિક અને પેસિફિક મહાસાગરોને આર્કટિક પાણી દ્વારા જોડે છે.
    • રશિયન અધિકારીઓએ આ માર્ગ પર વધુ કાર્ગો હિલચાલનો અંદાજ લગાવ્યો છે, ટ્રાફિક અંદાજ 2025માં 37 મિલિયન ટનથી વધીને 2030 સુધીમાં વાર્ષિક 70 મિલિયન ટન થશે.
• Pipeline Network and Field Connections
  • પ્રથમ તબક્કાની પાઈપલાઈન 31 ઓગસ્ટ, 2026ના રોજ પૂર્ણ થઈ હતી અને તેને વેન્કોર ક્લસ્ટર તથા પાયાખા ગ્રુપ ફિલ્ડ્સને દરિયાકાંઠાના ટર્મિનલ સાથે જોડવા માટે તૈયાર કરવામાં આવી હતી.
  • આ મુખ્ય પાઇપલાઈન એક વ્યાપક પરિવહન પ્રણાલીનો ભાગ છે, જેમાં મધ્ય રશિયાની રેલવે અને આંતરિક જળમાર્ગો સાથેના જોડાણોનો પણ સમાવેશ થાય છે.
  • રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિને 3 સપ્ટેમ્બર, 2026ના રોજ ‘Eastern Economic Forum’ના પૂર્ણ સત્રમાં મુખ્ય પાઈપલાઈન શરૂ કરવાની યોજનાની રૂપરેખા રજૂ કરી હતી.
• Rosneft એ 2030 સુધીમાં વાર્ષિક 50 મિલિયન ટન નિકાસનો અંદાજ મૂક્યો છે, જે બજારની માંગના આધારે વધીને 100 મિલિયન ટન સુધી પહોંચી શકે છે.

⬩➤ રાષ્ટ્રીય પોષણ માહ 2026

9મા “રાષ્ટ્રીય પોષણ માહ (National Nutrition Month) 2026”નો શુભારંભ કરવામાં આવ્યો, જેમાં આંગણવાડી કેન્દ્રોના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો અને સગર્ભા તથા સ્તનપાન કરાવતી મહિલાઓમાં સંતુલિત અને પ્રોટીનયુક્ત પોષણના મહત્વને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું.

• 9 સપ્ટેમ્બર, 2026ના રોજ વારાણસી (ઉત્તર પ્રદેશ) સ્થિત ‘રુદ્રાક્ષ ઈન્ટરનેશનલ કોઓપરેશન એન્ડ કન્વેન્શન સેન્ટર’ ખાતે શરૂ કરવામાં આવેલો આ કાર્યક્રમ, વિશ્વના સૌથી મોટા બાળસંભાળ નેટવર્ક તરીકે આંગણવાડી કેન્દ્રોની ભૂમિકા પર પ્રકાશ પાડે છે; જે પોષણ, સંભાળ અને પ્રારંભિક બાળપણના વિકાસલક્ષી સેવાઓ પૂરી પાડે છે.
• Theme: “અમારી આંગણવાડી, અમારી જવાબદારી” – જે આંગણવાડી કેન્દ્રોને સુદ્રઢ બનાવવા માટે સામૂહિક માલિકી અને સામુદાયિક જવાબદારી પર ભાર મૂકે છે.
• Promoting Dietary Diversity and Better Nutrition: આ અભિયાન પોષણની ઉણપોને દૂર કરવા માટે પૂરતા પ્રમાણમાં પ્રોટીનનું સેવન, વિવિધ ખાદ્ય જૂથોનો સમાવેશ અને સ્થાનિક સ્તરે ઉપલબ્ધ પૌષ્ટિક ખાદ્ય પદાર્થોના વધુ ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપીને આહારમાં વિવિધતા લાવવા પર ભાર મૂકે છે.
• Improving Quality of Supplementary Nutrition Programme (SNP): તે આંગણવાડી કેન્દ્રોમાં વધુ સારા મેનુ પરિભ્રમણ, સુધારેલ સ્વચ્છતા પ્રથાઓ અને ગુણવત્તા ખાતરી પદ્ધતિઓ દ્વારા તાજું અને વૈવિધ્યસભર ગરમ રાંધેલું ભોજન પૂરું પાડવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
• આંગણવાડી કેન્દ્રો પર સમુદાયની માલિકીને વધુ મજબૂત બનાવવી: આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય ‘આંગણવાડી મોનિટરિંગ કમિટીઓ’ (AMCs) દ્વારા જવાબદારી અને સહભાગિતામાં વધારો કરવાનો છે, તેમજ વધુ પારદર્શિતા લાવવા માટે ‘પૂરક પોષણ કાર્યક્રમ’ (Supplementary Nutrition Programme) ના મેનુ બોર્ડ પ્રદર્શિત કરવાનો છે.
• Linking Nutrition with Early Childhood Care and Education (ECCE): આ અભિયાન એ બાબત પર પ્રકાશ પાડે છે કે પોષણ અને જ્ઞાનાત્મક વિકાસ એકબીજા સાથે જોડાયેલા છે; પૂરતું પોષણ એ પ્રારંભિક શિક્ષણ, મગજના વિકાસ અને બાળપણના સર્વાંગી વિકાસ માટે પાયારૂપ છે.
• માતૃ પોષણ અને પ્રથમ 1,000 દિવસો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું: રાષ્ટ્રીય પોષણ માહ 2026એ ભારતના મુખ્ય માતૃત્વ લાભ કાર્યક્રમ, પ્રધાનમંત્રી માતૃ વંદના યોજના (PMMVY)ના 10 વર્ષનું સ્મરણ કરશે.
  • તે બાળકોના તંદુરસ્ત વિકાસ અને જીવનભરના કલ્યાણને સુનિશ્ચિત કરવામાં ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન માતાના પોષણ, સ્વાસ્થ્ય સેવાઓ મેળવવાના વલણ અને આવક સહાયની ભૂમિકા પર પ્રકાશ પાડે છે.

રાષ્ટ્રીય પોષણ માહ

• પોષણ અભિયાનનો પ્રારંભ (2018): ભારત સરકારે માર્ચ 2018માં ‘પોષણ અભિયાન’ શરૂ કર્યું. આ એક બહુ-મંત્રાલયીય સમન્વય મિશન છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય વિકાસના એજન્ડાના કેન્દ્રસ્થાને પોષણને મૂકવાનો છે.
• Mission Poshan 2.0 (2021–22): મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રાલય દ્વારા અમલમાં મૂકવામાં આવેલા ભારતના સંકલિત રાષ્ટ્રીય પોષણ મિશન, ‘મિશન પોષણ 2.0’ હેઠળ પોષણ-સંબંધિત હસ્તક્ષેપોને સામેલ કરવામાં આવ્યા હતા.
• મિશન પોષણ 2.0 ના ઘટકો
  • પોષણ અભિયાન: પોષણના પરિણામોમાં સુધારો લાવવા માટે ટેક્નોલોજી-આધારિત દેખરેખ, જન આંદોલન (mass mobilisation) અને વર્તણૂક પરિવર્તન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
  • Anganwadi Services/ICDS: પૂરક પોષણ, ગરમ રાંધેલું ભોજન અને પ્રારંભિક બાળપણ સંભાળ સેવાઓ પૂરી પાડે છે.
  • કિશોરીઓ માટેની યોજના: શાળાએ ન જતી કિશોરીઓને પોષણક્ષમ સહાય પૂરી પાડે છે.
  • રાષ્ટ્રીય પોષણ માહ: દર સપ્ટેમ્બરમાં ઉજવવામાં આવે છે, તે મિશન પોષણ 2.0 વિશે જાગૃતિ લાવવા અને પોષણ પરિણામો સુધારવામાં સમુદાયની ભાગીદારીને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે એક પ્લેટફોર્મ તરીકે કામ કરે છે.
• કુપોષણનો પડકાર (Malnutrition Challenge): ભારતમાં કુપોષણ એ જાહેર આરોગ્ય માટે એક મોટો પડકાર છે, જે જીવનના વિવિધ તબક્કાઓ દરમિયાન મહિલાઓ અને બાળકોના સ્વાસ્થ્ય, વિકાસ, શીખવાના પરિણામો અને ઉત્પાદકતાને અસર કરે છે.

👉 Read PIB Press Release

⬩➤ ગણવેશ સહાય યોજના

ગુજરાત સરકારના શ્રમ, કૌશલ્ય વિકાસ અને રોજગાર વિભાગ દ્વારા અમદાવાદની કુબેરનગર ITI ખાતેથી “ગણવેશ સહાય યોજના”નો રાજ્યવ્યાપી પ્રારંભ કરવામાં આવ્યો હતો. કેબિનેટ મંત્રી કુંવરજીબાઈ બાવળીયાની ઉપસ્થિતિમાં આ કાર્યક્રમ યોજાયો હતો.

• નાણાકીય જોગવાઈ: બજેટમાં ₹30 કરોડની જોગવાઈ, જેનાથી 289 સરકારી ITI ના 1.5 લાખ તાલીમાર્થીઓને લાભ મળશે.
• DBT સહાય: બે જોડી ગણવેશ માટે બેંક ખાતામાં સીધા ₹2,000 (DBT દ્વારા) જમા થશે.
• નમો કૌશલ્ય લક્ષ્મી યોજના: વિદ્યાર્થીનીઓને કુલ ₹24,000 ની આર્થિક સહાય (પ્રથમ વર્ષે ₹15,000 અને બીજા વર્ષે ₹9,000)
• અન્ય સહાય: દિવ્યાંગ વિદ્યાર્થીઓને ₹3,000ની મુસાફરી સહાય અને કૌશલ્ય પ્રોત્સાહન માટે ‘વિશ્વકર્મા કૌશલ્ય સ્પર્ધા’ની જાહેરાત.

⬩➤ BHISHM Cube-R300

ગુજરાત વિધાનસભા ખાતે મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે અદ્યતન પોર્ટેબલ મોબાઈલ ઈમરજન્સી મેડિકલ હોસ્પિટલ “BHISHM Cube-R300“ના વિશિષ્ટ નિદર્શનનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું.

• આ સિસ્ટમ ભારત સરકારના રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા પરિષદ સેક્રેટરીએટ (NSCS)ની “આરોગ્ય મંત્રી” પહેલ અંતર્ગત વિકસાવવામાં આવી છે.
• ક્ષમતા અને સમય: 72 મોડ્યુલર મિની-ક્યુબ્સ ધરાવતી આ સિસ્ટમ માત્ર 12 મિનિટથી ઓછા સમયમાં સ્થાપિત થઈને એકસાથે 300 ઈજાગ્રસ્તોને ઈમરજન્સી સારવાર આપી શકે છે.
• આ પોર્ટેબલ હોસ્પિટલ વેન્ટિલેટર, મિની-લેબ, ઓક્સિજન પુરવઠો અને સર્જિકલ સાધનો સહિત 400થી વધુ તબીબી સામગ્રીથી સજ્જ છે.
• 20kg થી ઓછા વજન ધરાવતા ક્યુબ્સને જમીન, હવાઈ કે દરિયાઈ માર્ગે લઈ જઈ શકાય છે અને દુર્ગમ વિસ્તારોમાં એરડ્રોપ પણ કરી શકાય છે.
• ભારત સરકારે યુક્રેન, માલદીવ્સ, શ્રીલંકા, જમૈકા અને વેનેઝુએલા જેવા દેશોમાં માનવતાવાદી સહાયરૂપે આ ક્યુબ્સ મોકલ્યા છે.

આ પણ વાંચો: 11 સપ્ટેમ્બર, 2026 કરંટ અફેર્સ

Daily One-Liner Current Affairs