Daily Current Affairs 08-15 July 2025: List of Important Days
CALENDAR
- 11 July 2025
- World Population Day
- દર વર્ષે 11 જુલાઈના રોજ સમગ્ર વિશ્વમાં વધતી જતી વસતી અંગે જાગૃતિ ફેલાવવા માટે ‘World Population Day‘ ઉજવવામાં આવે છે.
- 11 જુલાઈ, 1987ના રોજ વિશ્વની વસતી 5 બિલિયનને પાર થઈ ગઈ હતી. આથી, આ દિવસને ધ્યાનમાં રાખીને દર વર્ષે 11 જુલાઈના રોજ World Population Dayની ઉજવણી કરવામાં આવે છે.
- વિશ્વ વસ્તી દિવસની શરૂઆત 1989માં United Nations Development Programme (UNDP) દ્વારા કરવામાં આવી હતી.
- World Population Day 2025 થીમ: “Empowering young people to create the families they want in a fair and hopeful world.”
- World Population Day
- 12 July 2025
- World Malala day
- 15 July 2025
- World Youth Skills Day
- દર વર્ષે 15 જુલાઈના રોજ ‘World Youth Skills Day‘ ઉજવવામાં આવે છે.
- સંયુક્ત રાષ્ટ્રની સામાન્ય સભા દ્વારા 18 ડિસેમ્બર, 2014ના રોજ આ દિવસની ઉજવણીનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો હતો.
- સૌપ્રથમ ઉજવણી: 15 જુલાઈ, 2015
- World Youth Skills Day 2025 થીમ: “Youth Empowerment through AI and Digital Skills”.
- World Youth Skills Day
Table of Contents
Daily Current Affairs 08-15 July 2025
# Iran-Israel Conflict
INTERNATIONAL RELATIONS
ઈઝરાયલે “Operation Rising Lion” હેઠળ ઈરાનના પરમાણુ અને લશ્કરી સ્થળો પર હુમલો કર્યો હતો. જેમાં તેહરાન, નટાન્ઝ યુરેનિયમ સંવર્ધન સુવિધા, એક પરમાણુ સંશોધન કેન્દ્ર, તાબ્રિઝમાં બે લશ્કરી થાણા અને કર્માનશાહમાં એક ભૂગર્ભ મિસાઈલ સંગ્રહ સ્થળનો સમાવેશ થાય છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય ઈરાનને પરમાણુ શસ્ત્ર બનાવવા તરફ આગળ વધતો અટકાવવાનો હતો.
બદલામાં, ઈરાને “Operation True Promise 3” હેઠળ ઈઝરાયલ પર બેલિસ્ટિક મિસાઈલો છોડી હતી, જેના કારણે જેરુસલેમ અને તેલ અવીવ પર વિસ્ફોટ થયા હતા.
Historical Background: Israel & Iran
- Strategic Partnership (1948–1979)
- ઈઝરાયલની સ્થાપના 1948માં થઈ હતી, ઈરાન તેની સાથે અનૌપચારિક સંબંધો જાળવી રાખનારા થોડા મુસ્લિમ બહુમતી ધરાવતા દેશોમાંનો એક હતો.
- બંનેએ ખાસ કરીને આરબ રાષ્ટ્રવાદ અને સોવિયેત પ્રભાવનો સામનો કરવામાં વ્યૂહાત્મક હિતો શેર કર્યા.
- તેના કારણે ગુપ્તચર, વેપાર અને લશ્કરી બાબતોમાં વ્યાપક સહયોગ થયો, ઘણીવાર ઇઝરાયલના ‘Periphery Doctrine’ના માળખા હેઠળ, જે ઈરાન અને તુર્કી જેવા બિન-આરબ રાજ્યો સાથે જોડાણ ઈચ્છતો હતો.
- Islamic Revolution (1979–1990s)
- Ayatollah Khomeini ના નેતૃત્વ હેઠળની ઈરાની ક્રાંતિ (1979)એ ઈઝરાયલ સાથેના તમામ સંબંધો તોડી નાખ્યા અને તેને ‘Zionist Regime તરીકે ઓળખાવી.
- ઈરાને ઈઝરાયલ વિરોધી વલણ અપનાવ્યું, પેલેસ્ટિનિયન પ્રતિકાર ચળવળોને ટેકો આપ્યો અને ઇઝરાયલને અમેરિકાની સાથે ‘Little Satan’, ‘Great Satan’ તરીકે ઓળખાવ્યો.
- Proxy Conflict and Nuclear Tensions (1990s–2010s)
- ઈરાન દ્વારા Hezbollahઅને Hamas જેવા જૂથોને ટેકો મળતાં તણાવ વધ્યો, જ્યારે ઇઝરાયલ દ્વારા ઇરાનની પરમાણુ મહત્વાકાંક્ષાઓને અસ્તિત્વના ખતરા તરીકે જોવામાં આવી.
- બંને દેશો ખાસ કરીને સીરિયા અને લેબનોનમાં Cyber Warfare, Assassinations, અને Indirect Military Confrontations માં રોકાયેલા હતા.
- Open Hostility (2020s–Present)
- બંને પક્ષે Missile Strikes, Sabotage Operations, અને Assassinations સાથે, સંબંધો સીધા સંઘર્ષમાં પરિણમ્યા છે.
- તાજેતરમાં, ઈઝરાયલે Operation Rising Lion શરૂ કર્યું, જેમાં સમગ્ર ઈરાનમાં 170થી વધુ સ્થળોને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા, જેમાં Natanz અને Khondab ખાતે પરમાણુ સુવિધાઓનો સમાવેશ થાય છે.
- આ હુમલાઓમાં ઘણા ઉચ્ચ કક્ષાના ઈરાની અધિકારીઓ અને વૈજ્ઞાનિકો માર્યા ગયા હતા, જેના કારણે ઈરાને Tel Aviv અને Jerusalem જેવા ઈઝરાયલી શહેરોને લક્ષ્ય બનાવીને 200થી વધુ બેલિસ્ટિક મિસાઈલો અને 100 ડ્રોનથી હુમલો કર્યો હતો.
Global Impacts After Deepening Israel-Iran Conflict
- Energy Markets in Turmoil
- ઈરાનની તેલ સુવિધાઓને નિશાન બનાવવામાં આવી રહી છે અને Strait of Hormuz – જે લગભગ 20% વૈશ્વિક તેલ માટે મહત્વપૂર્ણ અવરોધક બિંદુ છે – જોખમ હેઠળ છે, Brent crude 6%થી વધુ અને West Texas Intermediate 5% થી વધુ વધ્યું છે.
- Inflation and Economic Strain
- આયાતી તેલ પર ખૂબ આધાર રાખતા દેશો Rising Fuel Costs, Inflationary Pressure, અને Potential Balance-of-Payment Issues નો સામનો કરે છે.
- જે દેશો સીધા ઈરાની તેલ આયાત કરતા નથી, તેઓ તેમના બળતણના ભાવ વૈશ્વિક માપદંડો પર આધારિત હોવાથી પ્રભાવિત થાય છે.
- Shipping and Trade Disruptions
- જો ઈરાન ટેન્કરોને નિશાન બનાવીને અથવા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ કરીને બદલો લે છે, તો વૈશ્વિક શિપિંગ લેન ગંભીર રીતે ખોરવાઈ શકે છે, જેનાથી કન્ટેનર ટ્રાફિક પર અસર પડી શકે છે.
- Diplomatic Fallout and Strategic Realignments
- સંઘર્ષે યુએસ-ઈરાન પરમાણુ વાટાઘાટોને પાટા પરથી ઉતારી દીધી છે.
- તે યુએસ લશ્કરી સંડોવણીનું જોખમ વધારે છે, ખાસ કરીને જો ગલ્ફમાં અમેરિકન ઠેકાણાઓ પર હુમલો કરવામાં આવે છે.
- આ દરમિયાન, રશિયા અને ચીન જેવી વૈશ્વિક શક્તિઓ તેમની સ્થિતિનું પુનર્ગઠન કરી રહી છે, જે સંભવિત રીતે જોડાણોને ફરીથી આકાર આપી રહી છે.
# Chemical Weapons Convention
તાજેતરમાં ભારતે ‘Chemical Weapons Convention (CWC)’ હેઠળ એશિયામાં રાષ્ટ્રીય સત્તાવાળાઓના રાજ્ય પક્ષોની 23મી પ્રાદેશિક બેઠકનું આયોજન કર્યું હતું.
Chemical Weapons Convention વિશે
- CWC એ એક બહુપક્ષીય સંધિ છે, જે રસાયણિક શસ્ત્રો પર પ્રતિબંધ મૂકે છે અને નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં તેમનો નાશ કરવાની ફરજ પાડે છે.
- તે 1997માં અમલમાં આવ્યું હતું અને તેના અમલીકરણની દેખરેખ 193 સભ્ય દેશો સાથે Organisation for the Prohibition of Chemical Weapons (OPCW) દ્વારા કરવામાં આવે છે.
- રાસાયણિક શસ્ત્રોને નાબૂદ કરવાના વૈશ્વિક પ્રયાસો માટે OPCW ને 2013 માં નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.
- India and CWC
- ભારત CWC નો મૂળ હસ્તાક્ષરકર્તા છે અને Chemical Weapons Convention Act, 2000 હેઠળ સ્થાપિત National Authority Chemical Weapons Convention (NACWC) દ્વારા તેનો અમલ કરે છે.
- ભારતના સૌથી જૂના રાસાયણિક ઉદ્યોગ સંગઠન, Indian Chemical Council (ICC)ને OPCW-The Hague Award 2024 એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો, જે આ સન્માન મેળવનાર વૈશ્વિક સ્તરે પ્રથમ ઉદ્યોગ સંસ્થા બની હતી.
- ભારત CWC નો મૂળ હસ્તાક્ષરકર્તા છે અને Chemical Weapons Convention Act, 2000 હેઠળ સ્થાપિત National Authority Chemical Weapons Convention (NACWC) દ્વારા તેનો અમલ કરે છે.
- Chemical Weapons
- રાસાયણિક શસ્ત્ર એ કોઈપણ ઝેરી રસાયણ અથવા ઉપકરણ છે જે ઈરાદાપૂર્વક નુકસાન અથવા મૃત્યુનું કારણ બને છે, જેમાં દારૂગોળો અને ડિલિવરી માટેના સાધનોનો સમાવેશ થાય છે.
- રાસાયણિક શસ્ત્રોને સામુહિક વિનાશના શસ્ત્રો તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યા છે, જોકે તે પરમાણુ શસ્ત્રો, જૈવિક શસ્ત્રો અને રેડિયોલોજિકલ શસ્ત્રોથી અલગ છે.
# NITI Aayog Report on Chemical Industry
REPORT
નીતિ આયોગે ‘Chemical Industry: Powering India’s Participation in Global Value Chains’ નામનો રિપોર્ટ બહાર પાડ્યો હતો. આ રિપોર્ટમાં ભારત 2040 સુધીમાં Global Chemical Value Chains (GVC)માં 12% હિસ્સો અને 1 ટ્રિલિયન ડોલરનું ઉત્પાદન હાંસલ કરવાની કલ્પના કરવામાં આવી છે.
ભારતમાં કેમિકલ ઉદ્યોગની સ્થિતિ શું છે?
- Global Standing: ભારત વૈશ્વિક સ્તરે છઠ્ઠા ક્રમે સૌથી મોટા કેમિકલ ઉત્પાદક દેશ છે, જે ઉત્પાદન GDPમાં 7% થી વધુ યોગદાન આપે છે.
- કેમિકલ ક્ષેત્ર Pharma, Textiles, Agriculture, અને Construction જેવા મહત્વપૂર્ણ ઉદ્યોગોને ટેકો આપે છે.
- Feedstock Utilization: ભારતમાં જથ્થાબંધ રાસાયણિક ઉત્પાદનમાં વધુ પડતું ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવે છે, જેમાં 87% Benzene નો ઉપયોગ Alkylbenzene, Chlorobenzene, અને Cumene માટે થાય છે, જ્યારે વૈશ્વિક વલણથી વિપરીત, જ્યાં ફક્ત 25% જ સમાન રીતે વપરાય છે અને વધુ Complex Derivatives માં જાય છે.
- Low Share in Global Value Chains (GVC): Global Chemical Value Chains માં ભારતનો હિસ્સો માત્ર 3.5% છે, જેમાં USD 31 બિલિયન Trade Deficit (2023) છે.
- આ ક્ષેત્ર ખંડિત (Fragmented) રહે છે, જેમાં MSMEનું વર્ચસ્વ છે, અને વિકાસ ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર અને તમિલનાડુમાં કેન્દ્રિત છે.
- Skill and Innovation Gaps: Green Chemistry, Nanotechnology, અને Process Safety માં કુશળ વ્યાવસાયિકો (Skilled Professionals)ની 30% અછત છે.
- સંશોધન અને વિકાસ (R&D) રોકાણ ઉદ્યોગની આવકના માત્ર 0.7% છે, જે વૈશ્વિક સરેરાશ 2.3% કરતા ઘણું ઓછું છે, જે ઉચ્ચ-મૂલ્ય અને ટકાઉ રસાયણોમાં નવીનતાને મર્યાદિત કરે છે.
- Import Dependence: આ ક્ષેત્ર મોટાભાગે આયાત-આધારિત છે, જે 60% થી વધુ મહત્વપૂર્ણ Active Pharmaceutical Ingredients (APIs) ચીનમાંથી અને અન્ય Feedstocks ગલ્ફ દેશોમાંથી મેળવે છે.
- Regulatory Bottlenecks: મંજૂરીઓ અને નિયમનકારી વિલંબ (Clearances and Regulatory Delays) ઓપરેશનલ ખર્ચમાં વધારો કરે છે, મંજૂરીઓમાં 12-18 મહિના સુધીનો વિલંબ થાય છે.
What are the Opportunities in India’s Chemical Industry?
- Rising Domestic Demand: ભારતનો ગ્રાહક અને ઔદ્યોગિક વિકાસ Agrochemicals (ચોથો સૌથી મોટો ઉત્પાદક), Pharmaceuticals (ત્રીજો સૌથી મોટો દવા ઉત્પાદક), અને Construction & Automotive (Paints, Adhesives, Polymers)માં માંગને વેગ આપી રહ્યો છે.
- Refinery Expansions (e.g., Reliance, Nayara, BPCL) પેટ્રોકેમિકલ ઉત્પાદનને વધુ વેગ આપશે.
- Job Creation: આ ક્ષેત્ર 2030 સુધીમાં પેટ્રોકેમિકલ્સ, સંશોધન અને લોજિસ્ટિક્સ જેવા ક્ષેત્રોમાં 7 લાખ કુશળ નોકરીઓનું સર્જન કરે તેવી અપેક્ષા છે.
- Global Supply Chain Shift: ભારત ચીનથી બદલાતા વૈશ્વિક રસાયણ વેપાર પર કબજો કરી શકે છે, ખાસ કરીને Dyes & Pigments, Surfactants, Textile Chemicals અને સેમિકન્ડક્ટર અને EV બેટરી ઉત્પાદનમાં વપરાતા ઈલેક્ટ્રોનિક રસાયણોમાં.
- Green & Sustainable Chemicals: બાયો-આધારિત અને ગ્રીન કેમિકલ્સ તરફ વૈશ્વિક પરિવર્તન બાયો-પ્લાસ્ટિક અને બાયો-લુબ્રિકન્ટ્સની માંગ વધારી રહ્યું છે જ્યાં ભારતના ખાંડ અને બાયોમાસ સંસાધનો બાયો-આધારિત રસાયણોના ઉત્પાદનને ટેકો આપી શકે છે.
What are the Proposed Policy Interventions by NITI Aayog to Promote Chemical Industry?
- World-Class Chemicals Hubs: Shared Infrastructure and Viability Gap Funding (VGF) માટે સમર્પિત Chemical Fund સાથે એક Empowered Committee બનાવીને હબ સ્થાપિત કરો.
- Port Infrastructure: બંદરો (Ports) માટે એક Chemical Committee ની સ્થાપના કરવી અને લોજિસ્ટિક્સ અને નિકાસ ક્ષમતાઓને વધારવા માટે બંદરો નજીક 8 High-Potential Chemical Clusters વિકસાવવા.
- OPEX Subsidy Scheme: Import Reduction, Export Potential, Single-Source Dependency, અને End-Market Criticality ના આધારે વધારાના ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે OPEX સબસિડી યોજના રજૂ કરો.
- Develop & Access Technologies: DCPC દ્વારા ઉદ્યોગ-શૈક્ષણિક સહયોગ માટે R&D ભંડોળનું વિતરણ કરીને અને ટેકનોલોજીકલ અંતરને દૂર કરવા માટે MNCs સાથે ભાગીદારી કરીને આત્મનિર્ભરતા અને નવીનતાને પ્રોત્સાહન આપવું.
- Fast-Track Environmental Clearances: પાલન સુનિશ્ચિત કરવા માટે DPIIT હેઠળ ઓડિટ સમિતિ દ્વારા Environmental Clearances (EC)ને સરળ અને ઝડપી બનાવું.
રાસાયણિક ઉદ્યોગને ટેકો આપવા માટે ભારતની પહેલ
- Production-linked incentive (PLI) Scheme: Critical Key Starting Materials (KSMs), Drug Intermediates અને APIs ના સ્થાનિક ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે PLI યોજનાનો હેતુ ગ્રીનફિલ્ડ પ્લાન્ટ્સની સ્થાપનાને પ્રોત્સાહન આપીને સ્થાનિક ઉત્પાદનને વેગ આપવાનો છે.
- PCPIR: પારાદીપ ખાતે સ્થાપિત Petroleum, Chemicals and Petrochemicals Investment Region (PCPIR)એ USD 8.84 બિલિયનના રોકાણોને આકર્ષિત કર્યા છે, જેના પરિણામે લગભગ 40,000 લોકોને રોજગાર મળ્યો છે.
- Jan Aushadhi Kendras: સરકાર દવાઓની સસ્તી ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે 25,000 જન ઔષધિ કેન્દ્રો ખોલવાનું લક્ષ્ય રાખે છે.
# BHARAT Initiative
GOVERNMENT Initiative
તાજેતરમાં Indian Institute of Science (IISc), બેંગ્લુરુએ Longevity India Program હેઠળ ‘BHARAT પહેલ’ શરૂ કરી છે.
BHARAT પહેલ વિશે
- BHARAT તેના Longevity India Program ના ભાગરૂપે ‘Biomarkers of Healthy Aging, Resilience, Adversity, and Transitions’ માટે ટૂંકું નામ છે.
- આ અભ્યાસનો હેતુ ભારતીય વસ્તીમાં વૃદ્ધત્વને આગળ ધપાવતા શારીરિક, પરમાણુ અને પર્યાવરણીય સૂચકાંકોનો નકશો બનાવવાનો છે.
- આ પહેલ હેઠળ સંશોધકો India’s First Comprehensive Aging Database નું નિર્માણ કરી રહ્યા છે:
- Multiparametric analysis
- Advanced clinical assessment
- Lifestyle and environmental factors
- Comprehensive biomarker discovery
- તે સ્વસ્થ વૃધ્ધત્વ માટે બાયોમેકર્સને ઓળખશે અને ભારતમાં સામાન્ય મૂલ્યો માટે ભારત બેઝલાઈન સેટ કરશે.
Biomarkers શું છે?
- Biomarkers, short for ‘Biological Markers’ એક ભૌતિક, રાસાયણિક અથવા જૈવિક લાક્ષણિકતા છે જે માનવ શરીરમાં હાજર છે, અને માપી શકાય તેવું પણ છે.
- WHO બાયોમાર્કરને “જૈવિક પ્રણાલી અને સંભવિત જોખમ વચ્ચેની ક્રિયાપ્રતિક્રિયાને પ્રતિબિંબિત કરતું કોઈપણ માપ, જે રાસાયણિક, ભૌતિક અથવા જૈવિક હોઈ શકે છે” તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરે છે.
- Biomarkers માં Carbohydrates, Proteins, Lipids, Genes, DNA, RNA, Platelets, Enzymes, Hormones વગેરે જેવા Biomolecules નો સમાવેશ થાય છે.
# Successful Trials of ERASR
SCIENCE & TECHNOLOGY
ભારતીય નૌકાદળે INS Kavaratti થી Extended Range Anti-Submarine Rocket (ERASR)ના યુઝર ટ્રાયલ સફળતાપૂર્વક હાથ ધર્યા હતા. Defence Research and Development Organisation (DRDO)ના Armament Research & Development Establishment (ARDE), પુણે, મહારાષ્ટ્રએ ERASR ની ડિઝાઈન અને વિકાસનું નેતૃત્વ કર્યું હતું.
ERASR
- Key Features
- ERASR એ સંપૂર્ણપણે સ્વદેશી એન્ટિ-સબમરીન રોકેટ છે જે પાણીની અંદરના જોખમોને નિષ્ક્રિય કરવા માટે રચાયેલ છે.
- તે ભારતીય નૌકાદળના જહાજોની Onboard In-Real-Life (IRL) સિસ્ટમ્સથી લોન્ચ કરવામાં આવે છે.
- આ સિસ્ટમમાં Twin-Rocket Motor Configuration છે, જે તેને ઉચ્ચ ચોકસાઈ અને સુસંગતતા સાથે વિશાળ શ્રેણીના ઓપરેશનલ અંતરને પૂર્ણ કરવા સક્ષમ બનાવે છે.
- તે ચોકસાઈ જોડાણ માટે સ્વદેશી રીતે વિકસિત Electronic Time Fuze નો ઉપયોગ કરે છે.
INS Kavaratti
- નૌકાદળે લક્ષદ્વીપ ટાપુઓની રાજધાની Kavaratti ના નામ પરથી INS Kavaratti નામ આપ્યું હતું.
- તે ભૂતપૂર્વ Arnala Class Missile Corvette INS Kavaratti (P 80)ના વારસાને પુનર્જીવિત કરે છે, જેણે 1971ના Bangladesh Liberation War માં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી.
- Project 28 and ASW Capabilities
- INS Kavaratti એ કોલકાતાના Garden Reach Shipbuilders and Engineers (GRSE) દ્વારા પ્રોજેક્ટ 28 (Kamorta Class) હેઠળ બનાવવામાં આવેલ ચોથું અને અંતિમ સ્ટીલ્થ કોર્વેટ છે.
- તે Eastern Naval Command (ENC)માં તેના ત્રણ સિસ્ટર જહાજો – INS Kamorta, INS Kadmatt, અને INS Kiltan માં જોડાય છે.
- Strategic Importance
- આ જહાજ ભારતની ASW (Anti-Submarine Warfare) ક્ષમતાઓમાં નોંધપાત્ર વધારો કરે છે, ખાસ કરીને હિંદ મહાસાગરમાં ચીનની સબમરીન પ્રવૃત્તિમાં વધારો કરે છે.
- તેનો સમાવેશ પૂર્વીય દરિયા કિનારા પર એક Strategic Game-Changer દર્શાવે છે.
- Stealth and Structural Innovation
- INS Kavaratti માં ઉન્નત સ્ટીલ્થ ક્ષમતાઓ છે, જેમાં ઢાળવાળી સપાટીઓ દ્વારા ઘટાડેલા Radar Cross Section (RCS) અને સ્ટીલ્થી સુપરસ્ટ્રક્ચર ડિઝાઈનનો સમાવેશ થાય છે.
- INS Kiltan સાથે, તે કાર્બન ફાઈબર કમ્પોઝિટ સુપરસ્ટ્રક્ચર સાથેના પ્રથમ મુખ્ય ભારતીય યુદ્ધ જહાજોમાંનું એક છે, જે ઉચ્ચ શક્તિ અને ઓછું વજન પ્રદાન કરે છે.
- Combat-Ready Design
- આ જહાજ Nuclear, Biological, and Chemical (NBC) યુદ્ધ પરિસ્થિતિઓમાં કાર્ય કરવા માટે અત્યાધુનિક સિસ્ટમો ધરાવે છે.
- તે Combat Management System (CMS), Torpedo Tube Launchers અને Infra-Red Signature Suppression System જેવા High-Tech Indigenous Equipment ને એકીકૃત કરે છે.
# STARLINK
SCIENCE & TECHNOLOGY
# 17th BRICS Summit
INTERNATIONAL RELATIONS
One-Liner Current Affairs
- 8 જુલાઈ, 2025ના રોજ એશિયાની સૌથી મોટી ઉંમરની હાથી ‘વત્સલા’નું મધ્યપ્રદેશના પન્ના ટાઈગર રિઝર્વમાં 100 વર્ષથી વધુની ઉંમરે નિધન થયું છે.
- 1971માં કેરળના નીલંબુર જંગલમાંથી વત્સલાને મધ્યપ્રદેશ લાવવામાં આવી હતી.
- સંસ્કૃતિ મંત્રાલયે ડૉ. શ્યામા પ્રસાદ મુખર્જી (જન્મ: 6 જુલાઈ,2001)ની 125મી જન્મજયંતિની દ્વિવાર્ષિક સત્તાવાર ઉજવણીની જાહેરાત કરી હતી. આ પ્રસંગે એક સ્મારક સિક્કો અને ટપાલ ટિકિટનું વિમોચન કરવામાં આવ્યું હતું.
- ભારતીય સેનાને યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ તરફથી ‘Apache AH-64E Attack Helicopter’ની પ્રથમ બેચ મળશે.
- તે વિશ્વનું સૌથી અદ્યતન Multi-Role Combat Helicopter છે. અમેરિકાની બોઈંગ (Boing) કંપની દ્વારા તેનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું છે.
- Features
- Length: 17.8 m (58.7 feet)
- Maximum Take-Off Weight: 10,433 kg (23,000 pounds)
- Max Speed: 300 kph (186 mph)
- Range: 500 km (310 miles)
- તાજેતરમાં ઈન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ કાઉન્સિલ (ICC)ને CEO તરીકે શ્રી સંજોગ ગુપ્તાને નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે. આ પદ માટે 25 દેશોમાંથી 2500થી વધુ અરજી આવી હતી.
- જુલાઈ મહિનાને ‘Sarcoma Cancer Awareness Month’ તરીકે ઉજવવામાં આવે છે.
- તાજેતરમાં હરિયાણા સરકાર દ્વારા જાહેર કરવામાં આવ્યું હતું કે અરવલ્લી પર્વતમાળામાં એશિયાની સૌથી મોટી જંગલ સફારી બનાવવામાં આવશે.
- આ પ્રોજેક્ટ માટે લગભગ 10,000 એકર જમીનને આવરી લેવામાં આવશે. આ એશિયામાં સૌથી મોટી જંગલ સફારી હશે.
- તાજેતરમાં આસામના દિબ્રુગઢના મૈજન ખાતે બ્રહ્મપુત્ર નદીમાં ‘Pethia Dibrugarhensis’ નામની માછલીની એક નવી પ્રજાતિ શોધી છે.
- તે Cyprinidae Family ની છે અને Barb તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવી છે, જે એશિયા, યુરોપ અને આફ્રિકામાં રહેતી નાની થી મધ્યમ કદની મીઠા પાણીની માછલીઓ છે.
- ઈસરોના SAC ડાયરેક્ટર શ્રી નિલેશ દેસાઈએ જણાવ્યું કે ગુજરાતમાં ભારતનું બીજું સૌથી મોટું સ્પેસ સેન્ટર બનશે.
- આ સ્પેસ સેન્ટરનો ખર્ચ લગભગ ₹10,000 કરોડ થશે. આ હાઈટેક સ્પેસ સેન્ટર દીવ અને વેરાવળની વચ્ચે બનાવવામાં આવશે.
- ISRO નું મુખ્ય લોન્ચ પેડ આંધ્રપ્રદેશની હરિકોટામાં આવેલું સતીશ ધવન અંતરીક્ષ કેન્દ્ર છે. ગુજરાતમાં પ્રસ્તાવિત સ્પેસ સેન્ટરથી ISRO તેના PSLV અને SALV રોકેટ લોન્ચ કરશે.
- અમેરિકાના 249મા સ્વતંત્રતા દિવસ નિમિત્તે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે બહુચર્ચિત “One Big Beautiful Bill” લાગુ કર્યો છે.
- આ કાયદાથી અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને ઉદ્યોગપતિ એલોન મસ્ક વચ્ચે મતભેદ થયો હતો. જેના કારણે એલોન મસ્કે અમેરિકામાં નવો રાજકીય પક્ષ બનાવવાની જાહેરાત કરી છે. તેમને ‘અમેરિકા પાર્ટી’ નામથી નવા રાજકીય પક્ષની જાહેરાત કરી હતી.
- 1 જાન્યુઆરી, 2026ના રોજ બલ્ગેરિયા સત્તાવાર રીતે યુરોઝોનમાં જોડાશે.
- બલ્ગેરિયા યુરોને સત્તાવાર ચલણ તરીકે અપનાવનાર 21મો સભ્ય બનશે.
- યુરોપિયન યુનિયનના નાણામંત્રીઓએ 8 જુલાઈ, 2025ના તેને મંજૂરી આપી હતી.
